.png)
Sədəf müalicəsi və sağlamlıq riskləri: Nələri bilməlisiniz?
Sədəf zamanı digər sağlamlıq risklərinin idarə olunması
Sədəf bir sıra digər xroniki sağlamlıq problemləri riskini artırır. Ancaq bu riski azaltmaq üçün addımlar ata bilərsiniz.
Sədəf olduqda, sağlamlıq riskləri yalnız dəridə yaranan quru, qaşınan ləkələr və ya pulcuqlardan ibarət olmur. Niyə olduğu tam aydın deyil, amma psoriaz digər ciddi xəstəliklərin — sümüklər, oynaqlar, gözlər, ürək və s. — riskini də artırır. Bəzi tədqiqatlar göstərir ki, psoriazla bağlı iltihab prosesi bədənin digər hissələrində də iltihaba səbəb ola bilər.
Yaxşı xəbər budur ki, psoriazınızı nəzarətdə saxlamaqla bu digər xəstəliklərə tutulma riskinizi də azalda bilərsiniz. Sağlam həyat tərzi seçimi də kömək edə bilər. Bunlara sağlam qidalanma, normal çəkinin qorunması, spirtli içkilərin miqdarının azaldılması və dövri sağlamlıq yoxlamaları daxildir. Əlaqədar xəstəliklərin əlamətlərini izləmək və vaxtında diaqnoz və müalicə üçün həkiminizlə sıx əməkdaşlıq edin.
Psoriaz aşağıdakı risklərlə əlaqəlidir:
- Psoriaz artriti — Bəzi oynaqlarda zədələnmə və hərəkət itkisinə səbəb ola bilər. Əlamətlər: oynaq ağrısı, sərtlik və şişkinlik, bəzən bel ağrısı. Bəzən oynaq simptomları dəri simptomlarından daha güclü və ya ağır olur.
- Göz xəstəlikləri — Konyunktivit, blefarit və uveit kimi problemlər. Əlamətlər: qıcıqlanmış və qızarmış gözlər, kipriklərdə qabıqlanma və ya qabıqlaşma, göz qapaqlarında şişlik və ya psoriaz.
- Piylənmə — Artıq bədən çəkisi sağlamlıq riskini artırır. Bədən kütlə indeksi (BMI) ilə ölçülür. BMI 30 və daha çox olan insanlar piylənmiş sayılır. Yüksək BMI olan insanlar psoriazı idarə etməkdə daha çox çətinlik çəkə bilərlər.
- 2-ci tip şəkərli diabet — Bəzi insanlar illərlə bunun fərqində olmaya bilər. Əlamətlər: artan susuzluq, tez-tez sidiyə getmək, arıqlama və yorğunluq.
- Yüksək qan təzyiqi — Hipertoniya da adlanır. Əksər hallarda əlamət olmur.
- Ürək xəstəlikləri — Kardiyovaskulyar xəstəlik də deyilir. Ürəkdə ritm pozuntusu, insult, yüksək xolesterin və ateroskleroz kimi özünü göstərə bilər. Əlamətlər: sinə ağrısı, qol, çiyin, çənə, boğaz və ya kürəkdə narahatlıq, nəfəs darlığı, zəiflik.
- Metabolik sindrom — Ürək xəstəlikləri riskini artıran bir neçə vəziyyətdən ibarət bir sindromdur. Bunlara yüksək təzyiq, yüksək insulin səviyyəsi və qeyri-müntəzəm xolesterin səviyyələri daxildir. Əksər hallarda simptom olmur, amma böyük bel dairəsi görünən əlamətdir.
- Digər autoimmun xəstəliklər — Seliyak xəstəliyi, alopesiya areata (sahəvi saç tökülməsi) və Kron xəstəliyi (iltihabi bağırsaq xəstəliyi) kimi. Əlamətlər xəstəliyin növünə görə dəyişir.
- Parkinson xəstəliyi — Xroniki nevroloji xəstəlikdir. Əlamətlər: qol, ayaq, əl və ya barmaqlarda titrəmə, bədən hərəkətlərinin yavaşıması, əzələ sərtliyi, duruş, balans və nitq problemləri.
- Böyrək xəstəliyi — Zamanla inkişaf edir. Əlamətlər: ürəkbulanma, qusma, iştahasızlıq, yorğunluq, nəfəs darlığı və əzələ spazmları.
- Aşağı özünə hörmət və depressiya — Həyat keyfiyyətinə təsir edir və sosial izolyasiyaya səbəb ola bilər. Depressiya əlamətləri: kədər və ümidsizlik hissi, adi fəaliyyətlərə marağın və zövqün itməsi, enerji çatışmazlığı, yuxu və iştah dəyişiklikləri.
Həkiminizlə hansı xəstəliklərə daha çox riskdə olduğunuz və necə yoxlanmalı olduğunuz barədə danışın. Hətta psoriazla əlaqəli olduğunu düşünmədiyiniz simptomlar barədə də həkiminizə məlumat verin.