Sədəf xəstəliyi yuxuya getməyi çətinləşdirə bilərmi?
Sədəf xəstəliyi yalnız dəriyə təsir edən bir problem deyil. Qaşınma, ağrı və dəridə yaranan narahatlıq yuxu keyfiyyətinə də ciddi təsir göstərə bilər. Sədəf xəstəliyi olan insanlar gecə yuxuya getməkdə və yuxunu davam etdirməkdə çətinlik çəkə bilərlər.
Xüsusilə xəstəliyin kəskinləşdiyi dövrlərdə qaşınma və ağrı daha çox hiss oluna bilər. Bəzi insanlarda isə sədəf əlamətləri gecə saatlarında daha narahatedici olur.
Sədəf xəstəliyi niyə yuxuya mane ola bilər?
Sədəf xəstəliyində yuxu problemlərinin bir neçə səbəbi ola bilər.
Ən əsas səbəblərdən biri dəri qaşınmasıdır. Gecə sakitlik zamanı qaşınma daha çox hiss oluna bilər və insanın yuxuya getməsini çətinləşdirə bilər. Dərinin cızılması isə qıcıqlanmanı artıraraq vəziyyəti daha da ağırlaşdıra bilər.
Digər səbəb ağrıdır. Xüsusilə oynaqları da təsir edən sədəf xəstəliyində ağrı və narahatlıq gecə rahat yatmağa mane ola bilər.
Bundan əlavə, sədəf xəstəliyi zamanı orqanizmdə gedən iltihabi proseslər də yuxu və rahatlama mexanizmlərinə təsir göstərə bilər.
Orqanizm gecə yuxuya hazırlaşarkən bədən temperaturunu aşağı salmaq üçün dəridən istifadə edir. Sədəf xəstəliyi ilə əlaqəli dəyişikliklər bu prosesə müəyyən qədər təsir göstərə bilər.
Sədəf xəstəliyi ilə yuxu pozğunluqları arasında əlaqə varmı?
Bəli. Sədəf xəstəliyi olan insanlarda bəzi yuxu pozğunluqlarına daha çox rast gəlinə bilər.
Bunlara yuxu apnesi və narahat ayaqlar sindromu kimi problemlər daxildir.
Bu səbəbdən yuxu problemini yalnız gecə yaranan qaşınma ilə əlaqələndirmək düzgün olmaya bilər. Əgər yuxu çətinliyi davamlı xarakter daşıyırsa, problemin səbəbini müəyyənləşdirmək üçün həkimlə məsləhətləşmək vacibdir.
Sədəf xəstəliyində daha yaxşı yatmaq üçün nə etmək olar?
1. Yuxu rejiminizi sabit saxlayın
Hər gün təxminən eyni saatda yatmağa və səhər eyni saatda oyanmağa çalışın.
Hətta həftə sonlarında da yuxu rejiminin çox dəyişməməsi orqanizmin müəyyən ritmə uyğunlaşmasına kömək edə bilər.
2. Günortadan sonra kofeindən uzaq durun
Qəhvə, enerji içkiləri və digər kofein tərkibli içkilər bəzi insanlarda yuxuya getməyi çətinləşdirə bilər.
Xüsusilə günortadan sonra və axşam saatlarında kofein qəbulunu məhdudlaşdırmaq daha yaxşı yuxuya kömək edə bilər.
3. Müntəzəm fiziki aktiv olun
Müntəzəm idman həm ümumi sağlamlıq, həm də yuxu keyfiyyəti üçün faydalı ola bilər.
Gündə ən azı 20 dəqiqə fiziki aktivlik faydalı ola bilər. Lakin məşqi yatmazdan dərhal əvvəl deyil, mümkün qədər günün daha erkən saatlarında etmək məsləhətdir. İdeal olaraq məşqlə yuxu arasında bir neçə saat vaxt olması yaxşıdır.
Sədəf xəstəliyi olan şəxslərdə məşq zamanı həddindən artıq tərləmə və sürtünmənin dərini qıcıqlandıra biləcəyini də nəzərə almaq lazımdır.
4. Yatmazdan əvvəl bədəninizi və zehninizi rahatlaşdırın
Yuxudan əvvəl sakitləşdirici rutin yaratmaq orqanizmə istirahət vaxtının gəldiyini bildirməyə kömək edə bilər.
Məsələn:
- dərin nəfəs məşqləri;
- yüngül əzələ rahatlatma məşqləri;
- sakit musiqi;
- rahatlaşdırıcı fəaliyyətlər
yatmazdan əvvəl faydalı ola bilər.
Eyni zamanda yatmazdan əvvəl stress yaradan fəaliyyətləri və həddindən artıq ekran istifadəsini azaltmaq məqsədəuyğundur.
5. Yalnız yuxunuz gəldikdə yatağa gedin
Yatağı mümkün qədər yuxu üçün istifadə etmək faydalıdır. Yataqda uzun müddət televizora baxmaq, telefonla məşğul olmaq və ya narahat düşüncələr içində qalmaq yuxuya getməyi daha da çətinləşdirə bilər.
Əgər yatağa getdikdən sonra uzun müddət yuxuya gedə bilmirsinizsə, yataqda narahat şəkildə gözləmək əvəzinə qalxıb sakitləşdirici bir fəaliyyətlə məşğul ola bilərsiniz. Yuxunuz gəldikdə yenidən yatağa qayıdın.
Sədəf xəstəliyinin müalicəsi yuxunu yaxşılaşdıra bilərmi?
Əgər yuxu probleminin əsas səbəbi qaşınma, ağrı və ya sədəf xəstəliyinin kəskinləşməsidirsə, xəstəliyin daha yaxşı nəzarət altına alınması yuxu keyfiyyətinin yaxşılaşmasına kömək edə bilər.
Bu səbəbdən gecələr davamlı qaşınma və ya ağrı yaşayırsınızsa, bunu dermatoloqunuza mütləq bildirin. Həkim mövcud müalicəni qiymətləndirərək simptomları azaltmaq üçün daha uyğun yanaşma təklif edə bilər.
Nə zaman həkimə müraciət etməli?
Yuxu problemi bir neçə gün davam edən müvəqqəti narahatlıqdan daha çoxdursa və gündəlik həyatınıza təsir edirsə, həkimlə danışmaq vacibdir.
Xüsusilə:
- gecə tez-tez oyanırsınızsa;
- səhərlər yorğun oyanırsınızsa;
- güclü qaşınma və ya ağrı yuxuya mane olursa;
- gün ərzində diqqətinizi toplamaqda çətinlik çəkirsinizsə;
- xoruldama və ya yuxuda nəfəsin dayanması müşahidə olunursa;
- ayaqlarda gecələr güclü hərəkət etdirmək istəyi yaranırsa,
həkimə müraciət etmək məqsədəuyğundur.
Nəticə
Sədəf xəstəliyi yuxu keyfiyyətinə əhəmiyyətli təsir göstərə bilər. Qaşınma, ağrı, iltihab və bəzi yuxu pozğunluqları gecə rahat yatmağa mane ola bilər.
Sabit yuxu rejiminə riayət etmək, kofeini məhdudlaşdırmaq, gün ərzində müntəzəm fiziki aktiv olmaq və yatmazdan əvvəl rahatlamağa çalışmaq yuxunun yaxşılaşmasına kömək edə bilər.
Əgər yuxu problemləri davamlıdırsa, bunu sadəcə sədəf xəstəliyinin qaçılmaz nəticəsi kimi qəbul etməyin. Dermatoloq və lazım gəldikdə digər mütəxəssislərlə məsləhətləşmək problemin səbəbini müəyyənləşdirməyə və uyğun müalicəni seçməyə kömək edə bilər.